+ مقاله پيرامون نانو تكنولوژي

امروزه از فناوري هاي مختلف به منظور ايجاد آسايش و امنيت بيشتر و صرفه جويي در هزينه ها بهره برده مي شود. نانو، فناوري جديدي است که آينده بسيار روشني براي آن پيش بيني مي گردد. گستردگي دامنه تاثير اين فناوري به حدي است که همه جنبه هاي زندگي آينده بشر را تحت تاثير قرار خواهد داد. از اين روست که نوع شيوه بر خورد با اين فناوري و شناخت کامل آن حائز اهميت است.

از اهميت نانو فناوري همين بس که در برنامه بنيادي دوم علوم و تکنولوژي ،يکي از چهار رکن اصلي مي باشد . سه اولويت ديگر اين برنامه عبارتند از : علوم زندگي ، اطلاعات ، ارتباطات و محيط زيست .

فناوري نانو کاربردهايي را به منصه ظهور مي رساند که بشر از انجام آن به کلي عاجز بوده است و پيامدهايي را در جامعه بر جاي مي گذارد که بشر آنها را تصور هم نکرده است .

نانو فناوري با کنترل مواد در مقياس مولکولي ،گشايش اسرار طبيعت در تمام عصرها از مهندسي تا پزشکي را نويد مي دهد. هدف از نانو فناوري ساخت اشياءاتم به اتم ، مولکول به مولکول ، کاري که طبيت ميليونها سال است انجام مي دهد.

نانو يک پيشوند علمي است که به مفهوم يک ميلياردم است و حوزه نانو فناوري در حدود ميلياردم متر است . ابعادي که در آن اتم ها با هم ترکيب شده و مولکولهاي روي هم اثر متقابل دارند.

هدف استفاده از فناوري نانو  اين است که اگر بشر بتواند به اتم ها بگويد که چطور خودشان را مرتب کنند و چگونه رفتار کنند ، بسياري از خواص ماده قابل کنترل است . دانشمندان بر اين عقيده اند که اگر بتوانند يک آجر اتم به اتم بسازند ، مولکولهايش را نيز مي توان طوري طراحي کنيم تا هنگامي که ترک ظاهر شد آنرا تعمير کنيم و يا آنرا با شرايط آب و هوايي سازگار بسازيم.

نانو فناوري چيست ؟ نانو فناوري ، توانمندي توليد مواد ، ابزارها و سيستم هاي جديد با در دست گرفتن در سطوح مولکولي واقعي و استفاده از خواصي است که در آن سطوح خلاصه مي شود يا رويکردي جديد در تمام رشته ها است .

کار بردهاي نانو فناوري :

1 – پزشکي : نانو ذراتي که به توزيع آسان دارو در قسمت هاي بدن کمک مي کند. اين وسايل به اصطلاح کوچک که از دارو ساخته شده اند با لايه هاي از نانو پوشيده شده اند و مي توانند به قسمت هاي مختلفي از بدن برسند. و بيماريهاي از قبيل سرطان را درمان کنند ، غدد پروستات و قطعات مصنوعي نيز ممکن است با اين نانو ذرات پوشيده شوند تا از عکس العملهاي نا خواسته جلوگيري کنند . پيشرفت در تشخيص بيماريها نيز قابل پيش بيني است.

2 – الکترونيک : با استفاده از نانو توليد کامپيوترهاي سريعتر و بهتر و در اندازه هاي بسيار کوچک ، ساخت تراشه هاي حافظه با اندازه نانو مد نظر است که قدرت ذخيره اي برابر هزاران تراشه فعلي را دارا خواهد بود.

3 – علوم زيست محيطي : فشارهاي نانوي فيلترهايي براي سه نفوذ آلودگي ها هستند و همچنين قادر خواهند بود تا آلودگي ها را با روشهاي شيميايي يا بيولوژيکي پيدا کرده و بر طرف کنند.

4 – مواد : دانشمندان اميدوارند که به زودي بتوانند موادي از نانو تيوب هاي کربني بسازند که چگالی آنها یک ششم چگالی فولاد باشد و مقاومت آنها 50 تا 100 برابر فولاد . و از آنها در ساخت ماشین و هواپیما جهت استحکام ، مقاومت و در نتیجه عمر بیشتر استفاده کنند.

5 – انرژی : کارایی ، ذخیره سازی و تولید انرژی و کاهش مصرف کم انرژی و کاهش پساب و آلودگی های آب و استفاده بهینه از منابع طبیعی و انرژی و آب از دستاوردهای نانو فناوری در آینده خواهد بود . و ساخت مواد پلیمری تقویت شده با نانو ذرات که می تواند جایگزین اجزای فلزی بدنه اتومبیل شود و باعث صرفه جویی بنزین سالیانه حدود 5/1 میلیارد لیتر در جهان شود.

6 – ساخت مواد بسیار سبک و محکم جهت استفاده در ساختمان و صنعت.

7 – کاهش یافتن شدید تقاضا برای سوخت فسیلی

8 – همه گیر شدن ابر کامپیوترهای بسیار قوی و کوچک و کم مصرف .

9 – مصرف سلاحهای سبکتر ، کوچکتر ، هوشمندتر ، دوربردتر ، ارزانتر و نامرئی برای رادار.

10 – شناسایی فوری کلیه خصوصیات ژنیتکی و اخلاقی و استعدادهای ابتلا به بیماری.

11 – ارسال دقیق دارو به آدرس های مورد نظر در بدن و افزایش طول عمر.

12 – از بین بردن کامل عوامل خطرناک جنگ شیمیایی و میکروبی.

13 – از بین بردن کامل ناچیز ترین آلاینده های شهری و صنعتی.

14 – سطوح و لباسهای همیشه تمیز و هوشمند.

15 – تولید انبوه مواد و ابزارهایی که تا قبل از این عملی و اقتصادی نبودند.

16 – کنترل نانو ساختارها و ترکیب و ساخت مواد جدید برای دستیابی به شیوه های مدرن مورد استفاده در ساختمان ، امیدهای بسیاری را برای مدیریت انرژی در ساختمان به خصوص برای ساختمان ها و شهرهای آینده نوید می دهد.

نوشته شده توسط لاله در سه شنبه یازدهم دی 1386 ساعت 13:46 | لینک ثابت |

---

ارزشيابي توصيفي

ارزشيابي توصيفي

 

 گرد آورنده :فاطمه لاله

دبير علوم تجربي

 

  آموزگار خوب كسي نيست كه در كم ترين زمان بيشترين چيزها را مي‌آموزد بلكه كسي است كه شوق به آموختن و فهميدن را در شاگرد بر مي‌انگيزد. «روسو» 

مقدمه

ارزشيابي از فعاليت‌هاي آموزش و پرورش به ويژه پيشرفت تحصيلي دانش آموزش يكي از مهم‌ترين وظايف مهم هر نظام آموزشي در دنياست اين عمل عمدتأ توسط معلمان در كلاس درس، قبل از آموزش، در جريان آموزش و بعد از آموزش و با مشاركت فعال دانش‌آموزان انجام مي‌شود. بنابراين ضرورت دارد كه معلمان در اين زمينه از مهارت كافي برخوردار  باشند.در اين مقاله سعي خواهد شد كه به لزوم ارزشيابي و كاستي‌هاي ارزشيابي سنتي و يكي از انواع ارزشيابي به نام ارزشيابي توصيفي يا ارزشيابي كيفي از ابعاد مختلف پرداخته شود.

 

ارزشيابي سنتي

مفهوم  امتحان امري جدا از آموزش معلم محسوب مي‌شود و در واقع جزو آخرين فعاليت‌هاي آموزشي او مي‌باشد هدف سنجش حافظه‌ها، بررسي پاسخهاي مورد انتظار معلم از دانش‌آموزان صحيح انجام داده است بر اشتباهاتش تاكيد مي‌شود و بدين وسيله دانش‌آموزان به نوعي غربال مي‌شوند و براي پيروزي در ميدان غربال كردن مفاهيم و مطالب آموزشي را فقط براي كسب نمره و افزايش معدل مي‌اندوزند حاكم شدن جو نمره گرايي،پاسخ مداري و حافظه سنجي راه را بر رغبت‌ها مي‌بندد(فصلنامه مدريت در آموزش و پرورش شماره 32)

ارزشيابي توصيفي چيست؟

ارزشيابي فرايندي است منظم براي تعيين و تشخيص ميزان پيشرفت شاگردان در رسيدن به هدف‌هاي آموزشي و ارزشيابي توصيفي نوعي ارزشيابي تحصيلي است كه تاكيد آن بيشتر بر بهبود شايستگي تحصيلي دانش‌آموزان است تا اثبات آن به عبارت ديگر ارزشيابي توصيفي فرايندي است كيفي كه به توصيف ارزشيابيهاي گوناگوني كه به شيوه‌هاي متنوع از دانش‌آموزان به عمل آورده‌ايم و بيشتر به منظور بهبود شايستگي تحصيلي به صورت مستمر انجام مي‌گيرد..

 

ارزشيابي توصيفي نام الگوي بديعي است كه در مقابل الگوي نسبتي و تحت تأثير ديدگاههاي جديد تربيتي كشور براي مواجهه با چالش‌هاي نظام آموزش و پرورش طرح و بحث شد.

 

ويژگيهاي ارزشيابي توصيفي

1-پويايي

ويژگي پويائي در ارزشيابي نه به معني مكرر بلكه به معني رشد دهنده است متأسفانه ارزشيابي مستمر كه اشاره به اين مفهوم اساسي دارد در عمل و در جامعه‌ي آموزشي كشور به مفهوم مكرر و تكرار شونده معني شده است. گرچه اين معني در بدو امر درست به نظر مي‌رسد ارزشيابي هم جرياني است كه از مبادي آغاز و به نتايجي مي‌رسد ارزشيابي جرياني پيوسته است كه دوش به دوش يادگيري به پيش مي‌رود و آن جريان را در مسير رشد خود سامان مي‌دهد و غنا مي‌بخشد.

تحليل ويژگي پويايي در ارزشيابي توصيفي چند نكته مهم را آشكار مي‌سازد.

الف) ارزشيابي به مثابه ابزاري براي يادگيري است.

ب)ارزشيابي با يادگيري ارتباط تنگاتنگي دارد يعني در تعامل با همديگرند.

ج) ارزشيابي بر معيارها و ميزانهاي موفقيت در يادگيري تاكيد دارد.

د) ارزشيابي بر بازخوردهاي پيوسته تاكيد مي‌كند تا دانش آموزان را به انتظارات آموزشي حركت دهند.(حسني،محمد،احمدي، حسين 1384 ص 76)

 

2-بازخورد

بازخورد عامل مؤثر و اثر بخش در بهبود عملكرد يادگيرنده است منظور از بازخورد ارائه هرگونه اطلاعات از نتايج و روند فعاليتهاي يادگيري است كه شخص دريافت مي‌كند بازخورد در يادگيري فرد دو تأثير عمده دارد: اول اينكه روند يادگيري دانش آموز را در جهت مطلوب سامان مي‌دهد و دوم اينكه انگيزش براي يادگيري را افزايش مي‌دهد.

 

3-كيفي بودن

ارزشيابي توصيفي در جمع آوري اطلاعات به كمي كردن اطلاعات نگاه افراطي ندارد در حقيقت اطلاعات كيفي را از فرايند يادگيري دانش آموزان جمع آوري مي‌نمايد. بنابراين ارزشيباي توصيفي در زمينه‌ي ابزار به تعدد ابزار گرايش دارد و ابزارهاي متفاوت در ارزشيابي استفاده مي‌نمايد علاوه بر اين كيفي بودن به نوع مقياس مورد استفاده در گزارش نهائي، گزارش پيشرفت تحصيلي نيز اشاره دارد كه مقياس رتبه‌اي جايگزين عددي(20-0) مي‌شود اين مقياسها از ويژگي انعطاف برخوردارند اين مقياس‌ها از ويژگي انعطاف برخوردارند زيرا فواصل بين مقياسهاي رتبه‌اي بيشتر است و گروه بيشتري از دانش آموزان را در يك بخش از مقياس قرار مي‌دهد اين امر رقابت بين دانش‌آموزان را كاهش مي‌دهد و حساسيت آنها را براي كسب نمره از بين مي‌برد يا كمتر مي‌كند.

 

4- عملكرد گرايي

عملكرد گرايي به اين معني است كه معلم در پي آن است كه ببيند چه تحولاتي در دانش‌آموز در حين فعاليت‌هاي يادگيري رخ داده است و واقعاً دانش‌آموز در عمل چه تغييري كرده است استفاده از ابزاري به نام پوشه كار در ارزشيابي توصيفي نشان دهنده اين گرايش است. هم چنين تأكيد بر تكاليف به عنوان منبع واقعي براي داتوري درباره وضعيت يادگيري دانش‌آموز نيز گرايش عملكرد ارزشيابي توصيفي را نشان مي‌دهد.

 

5-فرايندي بودن
به نظر برخي روانشناسان يادگيري يادگيري نتيجه نيست بلكه فرايند است.
بر اين اساس وظيفه نظام وظيفه نظام آموزشي پركردن ذهن از اطلاعات محيطي نيست بلكه مواجهه ذهن با جهان و كسب تجربه و پردازش اطلاعات توسط ذهن است و خود دانش آموز محور و اساس يادگيري است در اين نگاه معلم انتقال دهنده اطلاعات نيست معلم فراهم كننده فرصتهاي يادگيري و برطرف كننده موانع يادگيري است و عمدتا نقش راهنما دارد.

6-همه جانبه نگري
نظام ارزشيابي به سبب گرايش شديد كمي‌اش ناچار بود آن دسته از ويژگيهاي يادگيري را مورد توجه قرار دهد كه قابليت كمي شدن يعني تبديل به نمره را داشته باشد اين گرايش ناخواسته اين نظام را به سمت يك جانبه نگري بوده است. اما كاربرد ابزاهاي متعدد در ارزشيابي در مرحله جمع‌آوري اطلاعات و تحليل آنها و گرايش كيفي و فرايندي همه نشان از ويژگي همه جانبه گرايي است.

 

تغيير و تحولات در نظام ارزشيابي براساس ارزشيابي توصيفي

 

1-      تغيير تأكيد از ارزشيابي پاياني به ارزشيابي تكويني       

 

در رويكرد سنتي ارزشيابي،‌ عمدتاً معلمان، تلاش مي‌نمودند از نتايج يادگيري دانش‌آموزان ارزشيابي به عمل آورند و آن را به صورت نمره گزارش دهند. كمتر تلاش مي‌شد كه به نحوه و چگونگي يادگيري و بهبود آن توجه شود. در اين الگوي جديد ارزشيابي، معلم، ارزشيابي را در خدمت يادگيري قرار مي‌دهد؛ لذا نگاه وي به آن كاملاً تغيير مي‌كند. ارزشيابيهاي او به گونه‌اي است كه به يادگيري بهتر بينجامد. لذا ضعفهاي عملكرد دانش‌آموزان و قوتهاي آنها، براي اين منظور بررسي مي‌شود كه راهي براي برطرف كردن و يا بهبود آنها يافت شود، نه اين كه صرفاً ضعفها منعكس شود.

 

2- تغيير مقياس فاصله‌اي (20 – 0) به مقياس ترتيبي (در حد انتظار، نزديك به انتظار، نيازمند تلاش بيشتر)

در طول ساليان دراز، مقياس مورد استفاده در كشور، مقياس فاصله‌اي (نمره 20-0)  بوده است و معلمان نتايج آزمونها را براساس آن به دانش‌آموزان و والدين، بازخورد داده‌اند. اين شكل از بازخورد به دليل ابهام درتغيير و دقت زياد در فواصل بين آن (هشتاد قسمتِ بيست و پنج صدمي )، رقابت برانگيز بوده ًبه همين دليل است که در طول اين سالها، نمرة بيست بسيار مورد احترام وتوجه بوده است. مقياس ترتيبي(بيش ازحد‌انتظار،درحد‌انتظارو....) اين مشكلات را ندارد، كمتر ايجاد رقابت مي‌نمايد و انعطاف پذيري بيشتري دارد؛ در طرح ارزشيابي توصيفي، جايگزين نمره در كارنامه است.

 

3- تنوع‌بخشي به ابزارهاي جمع‌آوري اطلاعات

 در شيوه سنتي اين اطلاعات عمدتاً از طريق آزمونهاي مداد ـ كاغذي (امتحان) يا پرسشهاي كلاسي جمع آوري مي‌شد.اما در اين طرح ابزارهاي جمع‌آوري اطلاعات متنوع شده ا‌ند و علاوه بر آنها ابزارهاي ديگري چون پوشةكار، ابزارهاي ثبت مشاهده، تکاليف درسي و آزمونهاي عملكردي نيز مورد استفاده قرار مي‌گيرند.اين ابزارها اطلاعات بيشتر و وسيع‌تري را براي معلم، آماده مي‌سازد. 

 

4- تغيير در ساختار كارنامه

بر خلاف كارنامه کمي ،که شامل فهرستي از نام دروس و نمره ها است، گزارش پيشرفت تحصيلي به شکل توصيفي، از وضعيت دانش‌آموز اطلاعاتي به والدين مي‌دهد. همچنين در اين گزارش تنها به وضعيت درسي صرف توجه نمي‌شود، بلكه به ابعاد عاطفي، جسماني و اجتماعي توجه شده است.

 

5 - تغيير در مرجع تصميم‌گيرنده درباره ارتقاء دانش‌آموزان       

در نظام سنتي ارزشيابي تحصيلي، تصميم‌گيري درباره ارتقاء به نمرهاي امتحان پاياني دانش‌آموز بستگي دارد.اما در الگوي ارزشيابي توصيفي به سبب اينكه اطلاعات جمع‌آوري شده متنوع بوده، و شامل داده‌هاي كمي و كيفي است، تحليل و تركيب اين داد‌ه‌هاو تصميم هاي آموزش مبتني بر آن، از جمله تصميم‌گيري درباره ارتقاء يا عدم ارتقاء دانش‌آموزان به عهدة معلم وشوراي مدرسه است

 

6- توجه همه جانبه به تمامي جنبه هاي رشد

در الگوي ارزشيابي توصيفي، علاوه بررشد بعد عقلاني دانش آموز، به جنبه هاي ديگر رشد، از جمله رشد ابعاد اجتماعي، عاطفي و جسماني نيز توجه شده است. معلم در طول سال با مشاهده رفتار و عملكرد دانش آموز، گزارشي را از وضعيت او در حيطه هاي ذكر شده به شكل توصيفي، ارائه مي دهد.

منابع انجام ارزشيابي توصيفي

1) كارنامه ارزشيابي توصيفي

2) چك ليست ها

3) برگ ثبت گزارش

4) پوشه كار

 

آثار ارزشيابي توصيفي

1-بهبود يادگيري

بااين الگوي ارزشيابي فرايند ياددهي، يادگيري بهبود مي‌يابد يعني اين الگو ماهيت درماني دارد زيرا توجه به فرايند از يك نظر به معني حذف موانع يادگيري است به تبع حذف موانع نتايج مورد انتظار آموزشي بهتر و بيشتر محقق مي‌شود در ضمن يادگيري عميق و پايدار صورت مي‌گيرد. از آنجاكه دانش‌آموزان در اين الگو نگران بازبس دهي درس نيستند تلاش آنها معطوف به فهم دقيق و درك عميق تر از مفاهيم و موضوعات درسي است.

 

2-ايجاد نگرش مطلوب نسبت به مدرسه

دانش آموزان نگرش مطلوبي نسبت به يادگيري پيدا مي‌نمايند و از آن لذت مي‌برند زيرا فضاي خالي از استرس و اضطراب رابطه انساني قوي بين معلم و شاگرد ايجاد مي‌كند لذا دانش‌آموزان نسبت به يادگيري و به دنبال آن اجزاء و عناصر ديگر محيط آموزشي نگرش مثبتي پيدا مي‌نمايند.

3-افزايش بهداشت رواني كلاس درس

از آنجا كه در اين الگو بازپرسهاي پيوسته ملال آور و استرس زا وجود ندارد و ارزشيابي به صورت امتحان مكرر ديده نمي‌شود بهداشت رواني محيط ياددهي يادگيري بهبود مي‌يابد بي ترديد با تغيير الگوي ارزشيابي و كاهش ارزش و اعتبار آزمونهاي پاياني اضطراب امتحان كم مي‌شود و دانش آموز نه براي موفقيت در امتحان و پاسخگوئي به پرسش معلم بلكه براي يادگيري تلاش مي‌كنند و حتي دنبال ضعف‌هاي خود مي‌روند و مي‌دانند به اشتباهاتشان اشاره مي‌كنند تنها براي رفع آنهاست نه محاكمه و بازجويي.

 

4-افزايش اعتماد به نفس

در اين الگوي ارزشيابي اعتماد به نفس انگيزش تحصيلي و استقلال عمل دانش آموز افزايش مي‌يابد زيرا وقتي دانش آموز از معيارها و ملاك‌هاي عملكرد صحيح در مورد انتظار آموزشي خاص آگاهي داشته باشد مي‌تواند اثر خودش را بررسي و ارزشيابي نمايد اين كار باعث مي‌شود كودك احساس استقلال و اعتماد به نفس پيدا كند و انگيزه و بشري براي يادگيري به دست آورد.

5-افزايش روحيه نقدپذيري در كودكان

وقتي دانش آموزان از وضعيت پيشرفت خود يعني دانشها و مهارتهايي كه كسب كرده است آگاهي پيدا مي‌نمايد بازخوردهاي پي در پي دوستانه و صادقانه معلم باعث مي‌شود او ضعف‌ها و قوتهاي خود را در حين يادگيري بشناسد.

6-افزايش مشاركت در يادگيري

علاقه دانش آموزان به يادگيري و نگرش مثبت آنان به مدرسه مشاركت دانش‌آموزان را در فرايند يادگيري افزايش مي‌دهد از اينرو كودكان فعالانه در امر يادگيري درگير مي‌شوند يكي از نشانه‌هاي اين درگيري فعال يا يادگيري فعال در نحوه پرسشهاي آنهاست .

 

7-رشد مهارت خود اصلاحي و خود تنظيمي

دانش آموزان توانائي اصلاح و بهبود فرايند يادگيري خود را كسب مي نمايد. دانش آموزي كه انگيزه براي آگاهي از وضعيت يادگيري خود دارد با آگاهي از ضعف‌ها و قوتهايش با كمك معلم ياد مي‌گيرد خود را بهتر و مؤثر به پيش ببرد و يا به سخن ديگر فرايند يادگيري خود را مدريت نمايد.

 

8-رشد مهارت نقد خود

•        در اين روش دانش‌آموز توانائي و مهارت نقد خود را كسب مي‌نمايد مهارتي كه شرط ضروري  حركت پيش رونده و تعالي فردي است هم چنين سعه صدر وي نيز افرايش مي‌يابد تحقيقات نشان مي‌دهد هرگاه روش خود سنجي با ارزشيابي معلم همراه شود يعني معلم به روش فرايندي بازخوردهاي مناسب به دانش آموزان بدهد عملكرد دانش آموز بهبود مي‌يابد.

 

 

البته بهبود نظام آموزشي تنها از طريق اصلاح ارزشيابي امکان بذير نيست.

 

منابع و مآخذ

•          جوا يارعلي، از امتحان بد به امتحان خوب، انتشارات گلبن، تهران، 1384.

•          محمد حسني، حسين احمدي، ارزشيابي توصيفي (الگويي نو در ارزشيابي تحصيلي)، انتشارات مدرسه، تهران، 1384.

•          حسين، بني اسد، آشنايي با طرح ارزشيابي توصيفي، انتشارات آزمون نوين، تهران، 1384.

•          محمد حسن محقق معين، ارزشيابي توصيفي 20 اسفند 1385 ، قابل دسترس در www.google.com،.

•          سيد محمد حسن ميرآقايي نقش ارزشيابي توصيفي در بهبود فرآيند ياردهي، يادگيري، فصلنامه كمال، تابستان 1385.

      

•          علي اكبر سيف، روان شناسي پرورشي، انتشارات آگاه، تهران، 1379.

•          علي اكبر سيف، اندازه‌گيري پيشرفت تحصيلي، انتشارات آگاه، تهران، 1371

نوشته شده توسط لاله در سه شنبه یازدهم دی 1386 ساعت 12:9 | لینک ثابت |

---